Een rijbewijs BE heb je nodig wanneer je met een zware aanhanger, caravan of paardentrailer achter een personenauto wilt rijden. Dit aanhanger rijbewijs is wettelijk verplicht zodra de toegestane maximummassa van je auto en de aanhanger bij elkaar opgeteld zwaarder zijn dan 3.500 kilo. In dit artikel lees je precies hoe deze gewichtsregels in elkaar zitten, wat het rijbewijs inhoudt en hoe je het haalt.
Wat is een rijbewijs BE (betekenis)?
Mensen vragen zich vaak af: wat is een rijbewijs BE precies en wat is de betekenis van die letters? De B staat voor de personenauto en de E staat voor de aanhanger. Waar je met een regulier autorijbewijs (categorie B) beperkt bent in het gewicht dat je mag trekken, toont de toevoeging E aan dat je vaardig genoeg bent om met een zware voertuigcombinatie aan het verkeer deel te nemen.
Met een BE-rijbewijs mag je een aanhanger of oplegger trekken met een toegestane maximummassa tot 3.500 kilo. Dit geeft je de vrijheid om grote caravans, zware boottrailers, marktkramen of dubbelassige aanhangers vol bouwmateriaal te verplaatsen.
Wanneer heb je welk rijbewijs nodig voor een aanhanger?
De regels rondom aanhangers en rijbewijzen zorgen vaak voor verwarring. Welk rijbewijs je nodig hebt, hangt volledig af van het maximale gewicht van de totale combinatie. Hieronder zie je de verschillen tussen de categorieën B, BE en C1E.
-
Rijbewijs B — Je mag altijd een aanhanger tot 750 kilo trekken. Is de aanhanger zwaarder dan 750 kilo? Dan mag dat alleen als de auto en aanhanger samen niet zwaarder mogen zijn dan 3.500 kilo.
-
Rijbewijs BE — Je mag een aanhanger trekken van maximaal 3.500 kilo. De auto mag ook maximaal 3.500 kilo wegen. De totale combinatie mag dus maximaal 7.000 kilo zijn, tenzij je het rijbewijs hebt behaald voor 19 januari 2013. Dan gelden er geen restricties qua gewicht.
-
Rijbewijs C1E — Je mag met een BE trekker een oplegger die meer dan 3500 kg weegt trekken tot een maximum van 12.000 kg totale massa.
Kijk naar de toegestane maximummassa, niet naar het daadwerkelijke gewicht
De meest gemaakte fout bij het bepalen van het benodigde rijbewijs, is kijken naar wat de aanhanger op dat moment weegt. Dat is onjuist. De wet kijkt naar de toegestane maximummassa (ook wel TMM genoemd). Dit is het lege gewicht van het voertuig plus het maximale laadvermogen.
Een rekenvoorbeeld: je hebt een lege paardentrailer die 800 kilo weegt. Volgens het kentekenbewijs mag er 1.200 kilo aan lading in. De toegestane maximummassa van deze trailer is dus 2.000 kilo. Ook als je de trailer helemaal leeg trekt achter je auto, rekent de wet met die 2.000 kilo. Ligt de toegestane maximummassa van je auto op 1.800 kilo? Dan is de totale theoretische massa 3.800 kilo en kom je boven de grens van rijbewijs B uit. Je hebt dan het BE-rijbewijs nodig.
“Met een aanhanger rijden is meer dan alleen een extra gewicht achter je auto; het gaat om veilig door de bocht gaan en begrijpen hoe je combinatie reageert.”
— Sarto van Rijswick, Opleidingscentrum DIBO
Twijfel je over de gewichten van jouw voertuigen? Deze staan altijd vermeld op het kentekenbewijs van zowel de auto als de aanhanger. Je kunt ze ook online opzoeken via de kentekencheck van de RDW.
Oude vs. nieuwe regels: BE gehaald voor 19 januari 2013
Heb je jouw BE-rijbewijs gehaald vóór 19 januari 2013? Dan heb je geluk. Voor jou gelden de oude, ruimere regels. Je mag in dat geval iedere aanhanger of oplegger trekken, ook als de toegestane maximummassa van de aanhanger boven de 3.500 kilo uitkomt. Er geldt voor jou geen bovengrens voor de aanhanger, zolang je auto (de trekhaaklast) het gewicht technisch aan kan en het trekkende voertuig niet zwaarder is dan 3.500 kilo.
Hoe haal je het aanhanger rijbewijs in de praktijk?
Wanneer je tot de conclusie komt dat je het BE-rijbewijs nodig hebt, begint het traject richting het examen. Het proces verschilt op een paar belangrijke punten van het reguliere autorijbewijs.
-
Geen theorie-examen: Om af te rijden voor je BE-rijbewijs hoef je geen apart theorie-examen te doen of een nieuw theoriecertificaat te halen. Je hebt je theoriekennis al bewezen toen je rijbewijs B haalde.
-
Intest: Je start meestal met een intest voor het BE-rijbewijs. Tijdens deze rit kijkt een instructeur naar je huidige rijvaardigheid, je feeling voor de grootte van de combinatie en je inzicht. Aan de hand daarvan krijg je een advies over het traject dat bij je past.
-
Praktijklessen: Tijdens de lessen leer je veilig rijden met een grote combinatie. Je oefent op kijkgedrag in de spiegels, anticiperen op het overige verkeer en het nemen van bochten (omdat de aanhanger binnendoor snijdt). Daarnaast is er veel aandacht voor bijzondere verrichtingen, zoals recht achteruitrijden, keren en het aandocken op een laadperron. Bij DIBO kun je deze verrichtingen eerst veilig en in alle rust op ons eigen afgesloten oefenterrein oefenen, voordat je het in het drukke verkeer moet toepassen.
-
Praktijkexamen: Het traject sluit je af met een praktijkexamen bij het CBR. Je begint met het aankoppelen en controleren van de combinatie. Daarna rijd je een route waarbij je zelfstandigheid en veiligheid beoordeeld worden, inclusief de bijzondere verrichtingen.
Dit sluit aan op wat je net las
Opleidingscentrum DIBO verzorgt rijopleidingen, nascholing en veiligheidstrainingen vanaf het eigen oefenterrein in Emmen.
Wat bepaalt de kosten en de duur van de opleiding?
Hoeveel het halen van je BE-rijbewijs kost en hoe lang je ermee bezig bent, verschilt per persoon. Sommige kandidaten hebben al jaren ervaring met het rijden van kleine aanhangers of landbouwvoertuigen, terwijl anderen voor het eerst iets achter hun auto koppelen.
De opbouw van de kosten bestaat uit het lestarief, de huur van de lescombinatie en de kosten voor het CBR-praktijkexamen. Wanneer uit je intest blijkt dat je de voertuigbeheersing snel oppakt, is het vaak mogelijk om te kiezen voor een BE dagopleiding. In dat geval les je een hele dag en doe je aan het eind van de middag direct praktijkexamen. Heb je meer tijd nodig om de bijzondere verrichtingen onder de knie te krijgen? Dan verspreid je de lessen over meerdere weken, zodat je de handelingen goed kunt laten bezinken.
