Je motorrijbewijs halen doe je door drie verschillende examens bij het CBR af te leggen: een theorie-examen, een praktijkexamen voor voertuigbeheersing (AVB) en een praktijkexamen voor verkeersdeelneming (AVD). Welk type motorrijbewijs je precies krijgt en op wat voor motor je mag rijden, hangt af van je leeftijd op het moment dat je afrijdt. Zodra je alle examens hebt gehaald, kun je het rijbewijs aanvragen bij je gemeente.

Welk motorrijbewijs kun je halen? De leeftijdscategorieën

Het motorrijbewijs (Rijbewijs A) is in Nederland opgedeeld in verschillende categorieën. Dit is gedaan om beginnende motorrijders stapsgewijs te laten wennen aan het vermogen van een motorfiets. Je leeftijd bepaalt in welke categorie je mag instromen en op welk type motor je examen doet.

• Vanaf 18 jaar — A1 — Lichte motoren (maximaal 11 kW, maximaal 125cc).

• Vanaf 20 jaar — A2 — Middelzware motoren (maximaal 35 kW).

• 21 tot 24 jaar — A met Code 80 — Zware motoren, maar de eerste twee jaar (of tot je 24e) beperkt tot A2-motoren.

• Vanaf 24 jaar — A (onbeperkt) — Alle motoren, zonder beperkingen qua vermogen.

Hoe werkt het A-rijbewijs met Code 80?

De Code 80-regeling is in het leven geroepen voor mensen tussen de 21 en 24 jaar. Voorheen moesten zij examen doen op een lichte motor, en jaren later opnieuw examen doen voor een zware motor. Met de Code 80-regeling doe je direct examen op een zware motorfiets (categorie A). Slaag je, dan krijg je het volledige motorrijbewijs A, maar met de aantekening ‘Code 80’ erop.

Deze code betekent dat je de eerste twee jaar alleen op motoren uit de A1- en A2-categorie mag rijden, plus driewielige motorfietsen. Na twee jaar, of zodra je 24 wordt, vervalt deze beperking automatisch. Je mag vanaf dat moment op de zwaarste motoren rijden, zonder dat je opnieuw examen hoeft te doen bij het CBR. Je moet alleen een nieuw pasje aanvragen bij de gemeente om de code eraf te laten halen, al is in het systeem van de RDW al geregistreerd dat je volwaardig A hebt.

Het traject: in drie stappen naar je motorrijbewijs

De weg naar het motorrijbewijs bestaat uit drie vaste onderdelen. Je kunt deze onderdelen niet door elkaar husselen; er zit een vaste en logische opbouw in de opleiding.

Stap 1: Het theorie-examen (Motor theorie)

Net als bij de auto moet je de verkeersregels, verkeersinzicht en gevaarherkenning beheersen. Het theorie-examen voor de motor is specifiek gericht op de positie van de motorrijder in het verkeer. Een motor reageert anders dan een auto op weersomstandigheden, remt anders en is minder zichtbaar voor overig verkeer. Dit zie je terug in de vragen.

Wanneer je theorie-examen moet doen, hangt af van je huidige rijbewijzen:

• Heb je al een autorijbewijs (B)? Dan mag je starten met de motorrijlessen en kun je ook het eerste praktijkexamen (AVB) doen zonder dat je het motortheorie-certificaat hebt. Je autorijbewijs geldt in dit stadium als bewijs dat je de basisregels kent.

• Heb je geen autorijbewijs? Dan moet je eerst je motor theorie halen voordat je überhaupt op een lesmotor mag stappen.

Let op: voordat je het tweede praktijkexamen (AVD – op de openbare weg) mag doen, is een geldig theoriecertificaat voor de motor voor iedereen verplicht. Een theoriecertificaat is anderhalf jaar geldig.

Stap 2: Voertuigbeheersing (Examen AVB)

Voordat je de openbare weg op gaat, moet je de motorfiets volledig onder controle hebben. Dit is het examen Voertuigbeheersing (AVB). Je leert hierbij hoe de motor reageert bij lage snelheden, hoe je obstakels ontwijkt en hoe je een veilige noodstop maakt.

Bij DIBO oefen je dit niet op een verlaten parkeerplaats of een industrieterrein met overig verkeer, maar op ons eigen afgesloten oefenterrein voor voertuigbeheersing in Emmen. Het voordeel hiervan is dat je je volledig kunt concentreren op de motor en de techniek. Je hebt geen last van auto’s die langsrijden, fietsers die oversteken of zand en vuil op de weg. Dit zorgt ervoor dat je de techniek sneller en veiliger onder de knie krijgt.

Het CBR-examen AVB bestaat uit twaalf mogelijke bijzondere verrichtingen, verdeeld over vier clusters:

1. Lopen met de motor: Achteruit inparkeren en de motor op de standaard zetten.

2. Verrichtingen bij lage snelheid: Denk aan de langzame slalom, het wegrijden uit een parkeervak en de denkbeeldige acht. Hierbij draait alles om balans en het gebruik van je koppeling (slippende koppeling) en voetrem.

3. Verrichtingen bij hogere snelheid: De snelle slalom en de uitwijkoefening. Hierbij is een juiste kijktechniek en het sturen vanuit de heupen essentieel.

4. Remoefeningen: De precisiestop, de stopproef en de noodstop. Je leert de voor- en achterrem optimaal te doseren zonder dat de wielen blokkeren of de motor onbestuurbaar wordt.

Tijdens het examen moet je zeven oefeningen laten zien. Daarvan moeten er minimaal vijf voldoende zijn, en je moet in elk van de clusters minimaal één voldoende scoren. De uitslag van je AVB-examen is één jaar geldig.

Stap 3: Verkeersdeelneming (Examen AVD)

Als je het theoriecertificaat en het AVB-examen op zak hebt, begint het rijden op de openbare weg. Dit is het examen Verkeersdeelneming (AVD). Je rijdt op de motor en je instructeur volgt in een auto of op een andere motor erachter. Via een oortje krijg je aanwijzingen over de route.

Motorrijden in het verkeer vraagt om een andere mindset dan autorijden. Je bent kwetsbaar. Het CBR toetst daarom sterk op ruimtezicht, vooruitkijken en anticipatievermogen. Een examinator wil zien dat je ‘voortvarend’ rijdt. Dat betekent niet dat je te hard moet rijden, maar wel dat je vlot optrekt, de ruimte opzoekt en jezelf niet opsluit tussen het overige verkeer. Je leert een defensieve maar tegelijkertijd besluitvaardige rijstijl aan.

Tijdens het AVD-examen rijd je een route van ongeveer 35 minuten. Hierin komen kruispunten, rotondes, invoegen op de snelweg en bochtige buitenwegen voor. Na afloop hoor je in het CBR-centrum direct of je geslaagd bent.

De Gezondheidsverklaring van het CBR

Een administratieve stap die vaak vergeten wordt, is de Gezondheidsverklaring. Om praktijkexamen te mogen doen, moet het CBR zeker weten dat je medisch geschikt bent om een motor te besturen. Dit beoordelen ze aan de hand van een vragenlijst die je zelf invult via Mijn CBR.

Vul deze verklaring direct aan het begin van je rijopleiding in. Als je een van de medische vragen met ‘ja’ moet beantwoorden, kan het zijn dat het CBR je doorverwijst naar een medisch specialist voor een keuring. Dit proces neemt tijd in beslag. Door de Gezondheidsverklaring vroeg in te dienen, voorkom je dat je opleiding of je examen vertraging oploopt.

Dit sluit aan op wat je net las

Opleidingscentrum DIBO verzorgt rijopleidingen, nascholing en veiligheidstrainingen vanaf het eigen oefenterrein in Emmen.

RijopleidingenMotorJe ontwikkelt de voertuigbeheersing en het verkeersinzicht om veilig met de motor de weg op te gaan.Bekijk de opleiding›RijopleidingenAutoTijdens deze opleiding bereid je je stap voor stap voor op het veilig besturen van een personenauto.Bekijk de opleiding›RijopleidingenAVB (Motor voertuigbeheersing)Bekijk de opleiding›

Geslaagd? Je motorrijbewijs aanvragen

Wanneer je hoort dat je geslaagd bent voor je AVD-examen, wil je natuurlijk het liefst direct op de motor stappen. Toch mag dat niet. Je moet eerst het fysieke motorrijbewijs aanvragen en ophalen. Rijden met alleen de uitslag van het CBR is een strafbaar feit en je bent op dat moment niet verzekerd.

Het motorrijbewijs aanvragen doe je bij de gemeente waar je staat ingeschreven. Dit proces verloopt als volgt:

• Registratie: Het CBR verwerkt de examenuitslag in het Centraal Rijbewijzenregister van de RDW. Dit is meestal de eerstvolgende werkdag geregeld.

• Afspraak maken: Maak een afspraak bij de balie van Publiekszaken in je gemeente. Soms kan dit tegenwoordig ook online via de website van de gemeente en de RDW, mits je al een geldig autorijbewijs hebt en via een erkende fotograaf een pasfoto laat doorsturen.

• Wat neem je mee? Een geldig identiteitsbewijs (paspoort of ID-kaart), je huidige rijbewijs (als je dat hebt), een recente kleurenpasfoto die aan de wettelijke eisen voldoet, en een pinpas om de leges te voldoen.

• Wachten op het pasje: Een reguliere aanvraag duurt doorgaans vijf werkdagen. Daarna kun je het nieuwe rijbewijs ophalen.

• Spoedaanvraag: Heb je haast? Gemeenten bieden de mogelijkheid voor een spoedaanvraag. Als je dit voor een bepaald tijdstip (meestal voor de middag) aanvraagt, ligt het rijbewijs vaak de volgende werkdag al voor je klaar. Aan een spoedprocedure zijn extra kosten verbonden.

Zodra je het pasje met de juiste categorie (A1, A2 of A) in handen hebt, ben je bevoegd om de openbare weg op te gaan.

Hoeveel lessen heb je nodig?

De duur van een motoropleiding verschilt per persoon. Sommige leerlingen hebben jarenlange ervaring op een schakelbrommer en hebben de bediening van de koppeling en versnellingen direct door. Anderen hebben geen enkele ervaring met tweewielers en hebben meer tijd nodig om vertrouwd te raken met het evenwicht en het gewicht van een motorfiets.

Daarnaast speelt het bezit van een autorijbewijs een rol in de snelheid waarmee je het inzicht in het verkeer oppakt tijdens de AVD-lessen. Omdat de leercurve zo persoonlijk is, werkt DIBO niet met vaststaande beloftes over het aantal lesuren dat je exact nodig zult hebben.

De eerste stap: een proefles volgen

De beste manier om erachter te komen hoe motorrijden voelt en wat je aanleg is, is door simpelweg te beginnen met een introductieles. Tijdens zo’n eerste les maak je kennis met de motor, de instructeur en de manier van lesgeven.

Bij DIBO doen we dit met een zogenaamde Try the Bike of een reguliere proefles/intake. Je krijgt de eerste beginselen van het wegrijden, schakelen en remmen uitgelegd op ons afgesloten terrein. Aan het einde van deze sessie heeft de instructeur een goed beeld van je leersnelheid en voertuiggevoel. Op basis daarvan krijg je een persoonlijk en realistisch advies over het vervolgtraject dat het beste bij jou past, en weet je hoe jouw route naar het motorrijbewijs eruitziet.